Family & Life

TIN TỨC

Đây là lí do mâm cúng Trung Thu năm nào cũng phải có chó bưởi

Có bao giờ mọi người thắc mắc tại sao Trung Thu phải ăn bưởi, trên mâm cúng lúc nào cũng có chó bưởi hay không. Đâu phải ngẫu nhiên mà người ta lại bày chó bưởi thành tâm điểm trên mâm cúng. Có lí do cả đấy.

89-1Theo phong tục người Việt, vào dịp Trung Thu, cha mẹ bày cỗ cho các con để vui Tết, sắm đủ thứ lồng đèn lung linh ánh nến để treo trong nhà và để các con rước đèn. Cỗ mừng Trung thu gồm bánh Trung Thu, kẹo, mía, bưởi, dưa hấu, na… và các thứ hoa quả khác nữa.

Thông thường, trong mâm cỗ, quả bưởi được nhiều gia đình để nguyên và đặt cùng các loại quả khác. Nhưng đa phần, dưới bàn tay khéo léo của các chị, các mẹ, sau một hồi trổ tài, những quả bưởi da bóng loáng đã biến thành “chú chó bưởi lông xù” rất đẹp mắt. “Chó bưởi” trở thành tâm điểm của mâm cỗ.

Giải thích cho điều này:

Bưởi hay chó bưởi không chỉ có tác dụng trang trí cho mâm cỗ thêm đẹp mà còn vô cùng ý nghĩa. Quả bưởi vừa to vừa tròn, tượng trung cho sự “đoàn viên” gia đình; từ “bưởi” trong tiếng Hán còn đồng âm với từ “Du tử”, hi vọng rằng những người xa quê phiêu bạt ở nơi xa, thì vào ngày Tết Trung thu có thể về nhà đoàn tụ với gia đình; ngoài ra nó còn đồng âm với từ “Hựu”, với ý nghĩa hi vọng rằng có thể bảo hộ người thân trong gia đình được bình an vô sự. Theo ngôn ngữ địa phương thì nó còn đồng âm với từ “hữu tử”, vì thế khi Trung thu ăn bưởi họ hy vọng rằng sẽ sớm sinh được quý tử.

Về hình tượng con chó, tại sao phải trang trí quả bưởi thành hình này, điều này cõ liên quan đến sự tích Chú Cuội và hình tượng chú chó trung thành ở trong truyện:

Ngày xưa ở một miền nọ có một người tiều phu tên là Cuội. Một hôm, như lệ thường, Cuội vác rìu vào rừng sâu tìm cây mà chặt. Khi đến gần một con suối nhỏ, Cuội bỗng giật mình trông thấy một cái hang cọp. Nhìn trước nhìn sau anh chỉ thấy có bốn con cọp con đang vờn nhau. Cuội liền xông đến vung rìu bổ cho mỗi con một nhát lăn quay trên mặt đất. Nhưng vừa lúc đó, cọp mẹ cũng về tới nơi. Nghe tiếng gầm kinh hồn ở sau lưng, Cuội chỉ kịp quẳng rìu leo thoắt lên ngọn một cây cao. Từ trên nhìn xuống, Cuội thấy cọp mẹ lồng lộn trước đàn con đã chết. Nhưng chỉ một lát, cọp mẹ lẳng lặng đi đến một gốc cây gần chỗ Cuội ẩn, đớp lấy một ít lá rồi trở về nhai và mớm cho con. Chưa đầy ăn giập miếng trầu, bốn con cọp con đã vẫy đuôi sống lại, khiến cho Cuội vô cùng sửng sốt. Chờ cho cọp mẹ tha con đi nơi khác, Cuội mới lần xuống tìm đến cây lạ kia đào gốc vác về.

Dọc đường gặp một ông lão ăn mày nằm chết vật trên bãi cỏ, Cuội liền đặt gánh xuống, không ngần ngại, bứt ngay mấy lá nhai và mớm cho ông già! Mầu nhiệm làm sao, mớm vừa xong, ông lão đã mở mắt ngồi dậy. Thấy có cây lạ, ông lão liền hỏi chuyện. Cuội thực tình kể lại đầu đuôi. Nghe xong ông lão kêu lên:

– Trời ơi! Cây này chính là cây có phép “cải tử hoàn sinh” đây. Thật là trời cho con để cứu giúp thiên hạ. Con hãy chăm sóc cho cây nhưng nhớ đừng tưới bằng nước bẩn mà cây bay lên trời đó!
Nói rồi ông lão chống gậy đi. Còn Cuội thì gánh cây về nhà trồng ở góc vườn phía đông, luôn luôn nhớ lời ông lão dặn, ngày nào cũng tưới bằng nước giếng trong.

Từ ngày có cây thuốc quý, Cuội cứu sống được rất nhiều người. Hễ nghe nói có ai nhắm mắt tắt hơi là Cuội vui lòng mang lá cây đến tận nơi cứu chữa. Tiếng đồn Cuội có phép lạ lan đi khắp nơi.

Một hôm, Cuội lội qua sông gặp xác một con chó chết trôi. Cuội vớt lên rồi giở lá trong mình ra cứu chữa cho chó sống lại. Con chó quấn quýt theo Cuội, tỏ lòng biết ơn. Từ đấy, Cuội có thêm một con vật tinh khôn làm bạn.

Một lần khác, có lão nhà giàu ở làng bên hớt hải chạy đến tìm Cuội, vật nài xin Cuội cứu cho con gái mình vừa sẩy chân chết đuối. Cuội vui lòng theo về nhà, lấy lá chữa cho. Chỉ một lát sau, mặt cô gái đang tái nhợt bỗng hồng hào hẳn lên, rồi sống lại. Thấy Cuội là người cứu sống mình, cô gái xin làm vợ chàng. Lão nhà giàu cũng vui lòng gả con cho Cuội.

PinIt

BÀI ĐẶC BIỆT